NT Foundation - Phát triển và nuôi dưỡng tố chất lãnh đạo
 
 
Lượt truy cập: 7118304
 
 
Phát triển và nuôi dưỡng tố chất lãnh đạo
 

Tiềm năng của Việt Nam, của cả nước và trong từng con người là rất lớn; thế nhưng nó dường như đang thiếu một yếu tố then chốt để bật dậy và phát huy mạnh mẽ. Cả nước cũng như rất nhiều cá nhân đang phát triển thấp xa so vơi tiềm năng hiện có của mình.Chìa khóa để khắc phục hiện trạng này là bồi dưỡng và phát triển "tố chất lãnh đạo" trong mỗi con người Việt Nam và đây cần được coi là một nội dung trọng yếu của Cải cách Giáo dục(CCGD) nói chung và Cải cách Giáo dục Đại học(CCGDĐH) nói riêng.

 

Tố chất lãnh đạo là gì?

Mỗi cá nhân, gia đình, tổ chức, cộng đồng, và dân tộc tại mỗi thời điểm có những tiềm năng nhất định cho phát triển của mình. Tiềm năng này được đặc trưng bởi các định tố về thể chất, trí tuệ, văn hóa, trải nghiệm, nguồn lực vật chất, quan hệ xã hội, và các cơ may hay vận hội.

Tố chất lãnh đạo có thể coi là sự tổng hòa của ba yếu tố nền tảng Lòng khát khao học hỏi, Tư duy, và Tầm vóc.

Tố chất lãnh đạo là khả năng và phẩm chất giúp con người trong nỗ lực tạo nên giá trị mới cho xã hội, thông qua khai thác và phát triển tiềm năng của chính bản thân mình và của tổ chức mà họ lãnh đạo. Tố chất lãnh đạo cũng giúp mỗi cá nhân có tác động tích cực đến các cá nhân khác thông qua các quan hệ tương tác.

Thiếu tố chất lãnh đạo sẽ làm cho cá nhân không chỉ không phát huy hết tiềm năng của bản thân và của tổ chức mà mình lãnh đạo mà còn làm nó thui chột theo thời gian. Một con người, một gia đình, một tổ chức, hay một quốc gia, qua thời gian sẽ chỉ có tiến lên hoặc đi xuống. Các đối tượng này sẽ đi lên hay đi xuống?; nếu đi lên thì đi lên được bao xa? Nếu đi xuống, thì đi xuống đến mức nào? Tất cả những điều này tùy thuộc một phần quyết định vào tố chất lãnh đạo trong từng cá nhân, từng gia đình, từng tổ chức, và cả xã hội.

Tố chất lãnh đạo có thể coi là sự tổng hòa của ba yếu tố nền tảng Lòng khát khao học hỏi, Tư duy, và Tầm vóc.

+ Lòng khát khao học hỏi hàm chứa khả năng và tính cầu thị trong học hỏi cái mới của tri thức khoa học, cái tinh hoa của nhân loại. Phẩm chất này thể hiện khả năng và nỗ lực vươn lên của cá nhân. Người Việt Nam ta có thế mạnh tiềm tang về yếu tố này.

+ Tư duy bao hàm khả năng nhận thức thấu đáo cơ hội, thách thức, và qui luật phát triển; ý thức học hỏi và kiểm nghiệm chân lý từ thực tiễn cuộc sống; và khả năng nhận ra cái hay, cái tốt đẹp của đồng đội và đối tác. Người Việt Nam ta còn nhiều hạn chế về yếu tố này. Dân tộc Việt Nam ta với lịch sử lâu dài bị chà đạp và áp bức để rồi phải vùng lên giành độc lập với sự hy sinh vô bờ bến nên có tính xúc cảm rất cao; do đó ảnh hưởng đến tính sáng suốt của nhận thức, và tính chiến lược trong quyết định, và tính thực tiễn trong hành động.

5 điều kiện cần để GDĐH thành công

1.    Cả xã hội phải bước vào một thời kỳ cải cách sống động, với tầm nhìn sáng rõ về tương lai và công cuộc phát triển được thực hiện trên nền tảng của tri thức khoa học và lòng nhân bản. Nếu xã hội còn mơ hồ về tầm nhìn, hạn hẹp về tư duy, và không ngăn chặn được tham nhũng và tệ nạn thì cải cách giáo dục GDĐH chắc chắn sẽ gặp phải những trở ngại khó vượt qua.

2.    Cải cách giáo dục cần được tiến hành đồng bộ và mạnh mẽ ở cấp phổ thông để đảm bảo cho GDĐH nguồn đầu vào phong phú, chất lượng, và được đánh giá chính xác.

3.    Các cơ quan tuyển dụng, đặc biệt là khu vực Nhà nước, thực sự phải cạnh tranh trong tìm kiếm,  sử dụng hiệu quả, và nuôi dưỡng phát triển nguồn nhân lực có giá trị cao trên cả bốn mặt, phẩm chất, tư duy, kiến thức, và kỹ năng. Nếu bộ máy công quyền, thông qua thực tế tuyển dụng, truyền đi những thông điệp rằng tài năng không thể thay thế cho chạy chọt, phẩm chất là thứ yếu so với quyền lực và vị thế gia đình thì cải cách GDĐH sẽ bị yếu đi rất nhiều vì về lâu dài, sự tinh tế và lành mạnh của nhu cầu luôn là yếu tố quyết định đến chất lượng cung.

4.    Nhà nước và các doanh nghiệp có nhu cầu gia tăng thực sự hàm lượng trí tuệ trong các quyết định quan trọng của mình.

5.    Môi trường tự do sáng tạo và dân chủ chân chính được kiến tạo, dung dưỡng, và trân trọng, trước hết ở các trường đại học, và từng bước mở rộng ra toàn xã hội. Thông tin cung cấp cho xa hội và các nhà nghiên cứu minh bạch, khách quan, và ngày càng phong phú.

+ Tầm vóc thể hiện ở khả năng học hỏi và lớn lên từ mỗi thất bại hay thách thức mà chính mình gặp phải. Người ta chỉ có thể lớn lên nếu thấy mình còn quá nhiều khiếm khuyết và trăn trở vì sinh ra trên đời mà chưa đóng góp gì được cho cộng đồng. Người Việt Nam ta còn rất yếu về điểm này. Bị đọa đày nhiều bởi ách ngoại xâm, chúng ta thường thiên về đổ lỗi cho khách quan, hơn là xem lại lỗi của chính mình một cách sâu sắc khi gặp phải một thất bại hay thách thức. Đã từng làm nên nhiều chiến thắng oanh liệt nhờ khát vọng độc lập vô song của cả dân tộc, chúng ta vô hình trung ngộ nhận về mình và có nguy cơ trở thành những người hiếu thắng, sợ thất bại. Vì đã chịu nhiều đau thương trong chiến tranh, cộng với vị trí địa lý lý tưởng, nên chúng ta đang được ưu ái rất nhiều bởi cộng đồng thế giới, từ viện trợ ODA đến đầu tư FDI. Vì vậy chúng ta hiện đang thiên về "nhận" và "trách móc" nhiều hơn là "đóng góp" và "trăn trở" cho sự phát triển của nhân loại.

Cơ chế nội sinh để nuôi dưỡng và rèn luyện tố chất lãnh đạo

 Nhu cầu của mỗi con người ta phát triển theo năm thứ bậc chính. Thang bậc thấp nhất là Nhu cầu Vật chất để sinh tồn (như ăn, ở); thang bậc thứ hai là Nhu cầu An sinh (an ninh, lo lúc ốm đau, già yếu); thang bậc thứ ba là Nhu cầu Thấu cảm (tình bè bạn, cộng đồng); thang bậc thứ tư là Nhu cầu Huân dự (được sự trân trọng, ghi nhận bởi cộng đồng, Nhà nước, và xã hội), và thang bậc thứ năm, cao nhất, đó là Nhu cầu Lý tưởng, thường chỉ đạt được khi làm được một sứ mệnh cao cả (theo đuổi khát vọng, sáng tạo, chân lý, hay hiến dâng cho cộng đồng).

Theo mô hình này, với đại đa số, trong điều kiện thông thường, con người ta sẽ bước lên nhu cầu ở thang bậc cao hơn khi và chỉ khi các nhu cầu ở bậc thấp hơn đã được thỏa mãn. Vì thế thỏa mãn nhu cầu ở mỗi mức tạo động lực đẩy nhu cầu của con người cao lên.

Một mặt khác, nếu con người ta được dung dưỡng trong một môi trường phát triển lành mạnh, có khát vọng lớn lao, khích lệ lòng cao thượng và trân trọng phẩm chất hiến dâng, nhu cầu của con người sẽ chuyển từ bậc thấp đến bậc cao hơn hanh thông hơn vì họ có cơ hội được thỏa mãn nhiều hơn ở nhu cầu cao hơn; đặc biệt là các nhu cầu thấu cảm, huân dự, và sứ mệnh cao cả. Vĩ vậy, tạo ra một môi trường phát triển phấn khích trong khát vọng chung tạo nên động lực kéo rất mạnh mẽ để cả xã hội phấn chấn và ngày càng hạnh phúc trên con đường đi đến phồn vinh.

Thế nhưng, trong thực trạng nước ta hiện nay, tính quan liêu và vô cảm của bộ máy Nhà nước làm nhu cầu thấu cảm của người dân bị tổn thương. Tình trạng mua bán huân dự phổ biến làm nhu cầu huân dự bị bôi nhọ. Đất nước thiếu tầm nhìn và khát vọng phát triển làm nhu cầu hiến dâng bị tê liệt. Vì vậy, cả xã hội bị luẩn quẩn trong xoay sở thỏa mãn các nhu cầu vật chất và an sinh, với sự biến dạng ngày càng phức tạp. Trong bối cảnh nay, tố chất lãnh đạo trong người Việt Nam đang bị bào mòn và có nguy cơ bị thui chột. Buôn lậu, dối trá, vi phạm luật pháp, thiếu lòng vị tha và phẩm chất hiến dâng đang ngày càng trở lên phổ biến trong xã hội.

CCGD, đặc biệt là CCGD ĐH cần hình thành và gia cường cơ chế nội sinh để phát triển và rèn luyện tố chất lãnh đạo theo mô hình 5-R sau đây:

1.Respect: Đó là sự trân trọng mọi người dù họ có trái ý kiến với mình hoặc thua kém mình rất nhiều. Tố chất lãnh đạo giúp mọi người thấu hiểu sâu sắc rằng họ cần phải và có thể học được rất nhiều điều giá trị từ người phản đối mình và từ người thua kém mình.

2.Research: Đó là sự nghiên cứu thấu đáo mỗi vấn đề mà mình bàn luận, đánh giá, hoặc đưa ra quyết định. Rèn luyện phẩm chất này giúp mỗi người sâu sắc trong suy xét, thông tuệ hơn trong khai thác túi khôn tri thức của nhân loại, và quyết định tối ưu hơn về cả tính hiệu quả và tầm chiến lược cho bản thân và tổ chức mà mình lãnh đạo.

3.Review: Đó là phẩm chất tự xem lại mình, đặc biệt trước mỗi khó khăn hay thất bại. Phẩm chất này loại bỏ tính đổ cho khách quan, kiêu căng tự mãn, thích nghe phỉnh nịnh.

4.Resiliance: Đây là tính kiên cường và quyết chí theo đuổi mục tiêu, dù phải vượt qua những thách thức và thất bại ghê gớm.

5.Reform: Đây là khả năng tạo nên những đổi thay căn bản trong cục diện phát triển của cá nhân và tổ chức mình lãnh đạo trên cơ sở dũng cảm nhận thức lại căn bản tính đúng đắn của chặng đường đã qua, những thách thức và cơ hội đang và sẽ đến, với tầm nhìn và trách nhiệm sâu sắc với tương lai.

***

CCGDĐH ở Việt Nam không thể thành công bằng một số nỗ lực đầu tư cơ sở vật chất hay cải tiến giáo trình mà nó chỉ có thể thành công khi cả nước bước vào một cao trào cải cách duy tân mạnh mẽ. Khát vọng vươn lên của cả dân tộc giúp giáo viên và học sinh làm nỗ lực hết sức mình trong điều kiện vật chất còn hạn hẹp; tầm nhìn và sự giải phóng về tư tưởng giúp việc nghiên cứu và giảng dạy đạt mức cao nhất về sáng tạo và hiệu quả chiến lược trong điều kiện kiến thức và trình độ khởi đầu còn thấp; sự sống động và minh bạch của thiết chế xã hội trên nền tảng của dân chủ và tôn trọng tự do cá nhân giúp con người thấy phấn chấn và hạnh phúc được đóng góp cho dù mức đãi ngộ còn khiêm tốn.

Trong các nỗ lực CCGD, đặc biệt là CCGDĐH, phát triển, nuôi dưỡng, và rèn luyện tố chất lãnh đạo cần là một nội dung trọng tâm, có vai trong nền tảng cho sự thành công của công cuộc cải cách. Tố chất lãnh đạo cần trở thành một lợi thế ưu tú của người Việt Nam trong tương lai, giúp họ phát huy hết khả năng tiềm tàng của mình không chỉ trong công cuộc xây dựng đất nước mà cả trong nỗ lực đóng góp vào tiến trình phát triển chung của nhân loại.

Vũ Minh Khương

Nguồn tiasang.vn


Thêm yêu thích (273) | Trích dẫn nội dung trên site của bạn | Xem: 3896

  Nội dung

PHẢN HỒI ĐỘC GIẢ NT-FOUNDATION VỀ BÀI VIẾT
Tên của bạn:
E-mail của bạn:
Nội dung:



Code:* Code

 
E-mail  Gửi email cho bạn bè
In trang này In trang này
  Lên đầu trang
Các bài khác...
  • Tự tin khẳng định trong giao tiếp
  • “BỘ CHUẨN” TRẺ 5 TUỔI
  • ĐỪNG LÀM THUI CHỘT MÔN VĂN
  • MỘT TRƯỜNG MẦM NON BỊ “BỎ HOANG” GẦN 20 NĂM
  • CHUẨN CÓ HỢP CHƯƠNG TRÌNH
  • VĂN HOÁ CÔNG GIÁO VIỆT NAM
  • Bạn trẻ nên cởi mở hơn nữa
  • Không được ép học sinh học thêm
  • Công khai học phí
  • Áp lực chọn nghề
  • Trước hết cần cải cách pháp lý
  • GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN GIÁO DỤC: Từ góc nhìn nghiệp vụ sư phạm
  • Hỗ trợ đào tạo hay là một cách để thu hút chất xám
  • Lớp mẫu giáo trong... nghĩa trang
  • Qui chế 43 về đào tạo theo tín chỉ: đôi điều cần được nghiên cứu thêm
  • Vài nhận xét từ kết quả thi tốt nghiệp trung học phổ thông 2005-2008
  • Quản lý game online vẫn còn chưa ổn
  • Sinh viên 5 tốt: Lấy đẹp dẹp xấu
  • Không gian công cộng: Gương soi công bằng, dân chủ và văn minh!
  • Bản quyền tác giả trong sách giáo khoa
  • Cô bé Việt mồ côi mang trong mình bốn dòng máu
  • Sao không làm như Senegal ?
  • 4 giải pháp chống tham nhũng
  • Phê bình Văn học nữ quyền
  • CƠ HỘI PHÁT TRIỂN TRONG KHÓ KHĂN
  • Bàn về thời cơ
  • Bị thầy đánh, nữ sinh nhập viện
  • Trượt ĐH, sang 2009 có được thi tiếp?
  • Lời cảm ơn của Phụ huynh học sinh!
  • Cải cách hệ thống đào tạo tiến sĩ
  • Bé gái nhiễm HIV không được đi học
  • Mỗi tuần chị nấu 170 bát cháo miễn phí…
  • 78 năm thành lập đoàn - nhớ người đoàn viên đầu tiên
  • Thi vào... lớp 1
  • Chọn trường nghề
  • Tính chất tiểu nông
  • Huyết áp thấp có nguy hiểm?
  • Nhìn nhận về Dự luật tiếp cận thông tin
  • Ung thư gan - Những điều cần biết
  • Tăng huyết áp ở trẻ
  • Thật đáng buồn cho cách dạy của chúng ta....
  • Gỉai pháp độc đáo cho bệnh tai biến mạch máu não
  • NGƯỜI VIỆT NAM NÊN HÌNH THÀNH THÓI QUEN ĂN SỮA CHUA MỖI NGÀY
  • Mẹo nhỏ để luôn có đối mắt khỏe mạnh
  • Lưu ý khi phẫu thuật khúc xạ mắt
  • Cả trường dựng lều trọ học
  • Thói quen xấu gây cận thị
  • Tuyển sinh đầu cấp: “Người ăn không hết, kẻ lần không ra”
  • 14 lí do để bạn uống nhiều nước
  • Đôi tay... đi đến trường
  • Khoa học và Thơ
  • Bốn thủ phạm gây vô sinh ở nam giới
  • Không đâu bằng quê nhà
  • Ngày của Mẹ thân yêu...
  • Đến trường trên đôi chân tật nguyền
  • Tan trường là tắc đường
  • SV vượt sướng?
  • Chuyển đổi công tác định kỳ cán bộ VH-TT&DL
  • Một số biểu hiện của hiện trạng chảy máu chất xám
  • Phân biệt giữa lãnh đạo và quản lý trong khoa học
  • Trứng hay gà có trước?
  • Về khoa học xã hội & nhân văn
  • Đổi mới cách xây dựng chiến lược
  • Sảy thai - Nguyên nhân và cách phòng ngừa
  • Chuột rút và cách chữa
  • Bệnh nhiệt miệng - Những điều bạn chưa biết
  • Sáng tạo xanh với sự trợ giúp của sở hữu trí tuệ
  • Xin lỗi - Phải biết cách
  • Không đâu bằng quê nhà
  • Choáng váng “truyện người lớn” của teen
  • Thầy hiệu trưởng đi bán vé số
  • Tôi đã “nghèo” như thế đấy!
  • Giờ giới nghiêm dành cho trẻ em Nga
  • SV sẽ được học môn "học để làm gì?"
  • Can-xi cho tuổi thanh thiếu niên
  • Ovaltine thử thách thông minh 2009
  • Mùa thi - mùa "chặt chém"
  • XEM CON NHƯ LÀ MỘT CHỦ THỂ
  • Ép học sinh tặng quà nhà trường
  • Sinh con từ trữ lạnh mô tinh hoàn
  • SÂN CHƠI THỬ TRÍ THÔNG MINH CỦA TRẺ
  • ĐÀO TẠO KỸ NĂNG TƯ DUY CHO TRẺ EM
  • Thi tốt nghiệp THPT 2010: Ôn tập kiểu nào đạt điểm cao?
  • Kết nối người Việt trẻ toàn cầu
  • Bí quyết thi đậu
  • Những người hết lòng vì cộng đồng
  • Hoàn táng thi hài Vua Lê Dụ Tông
  • “Giải cứu” nỗi đau cột sống bằng kỹ thuật hiện đại
  • 5 cách tự nhiên cải thiện sức khỏe
  • Bạo lực học đường
  • Những sát thủ có khuôn mặt trẻ thơ
  • Đánh thức các giác quan của bé từ những năm tháng đầu đời
  • Lắng nghe, thấu hiểu người khác cũng là nghệ thuật
  • Tình yêu lớn nhất mẹ dành cho con
  • Đâu rồi, nét quyến rũ Hà Nội
  • Thực phẩm tốt cho mùa thi
  • Trẻ có thể tự tử vì người lớn không quan tâm
  • Cách dùng hoa ngọc lan chữa bệnh
  • Giữ tim khoẻ không khó
  • Đồ chơi kích thích trí thông minh cho trẻ
  • Nguy cơ mắc bệnh tự kỉ ở trẻ
  • Phát hiện tự kỷ qua tiếng bập bẹ như thế nào?
  • Khát vọng học tập của chàng sinh viên cao 1m, nặng 18 kg
  • Sự kiện tiêu biểu năm 2010 của ngành Giáo dục và Đào tạo
  • Trời rét vẫn cần tắm cho bé
  • Văn hóa giao tiếp giúp bạn thành công
  •  
    Giới thiệu về trung tâm
    B/S Nguyễn Khắc Viện, Nhà sáng lập Trung tâm N-T
    Bà Nguyễn Thị Nhất, Nhà đồng sáng lập Trung tâm NT
     
    Bạn đọc viết
    Trò chuyện không định h...
    em muon hoi chi tiet hon ve cach the hien cac loai cau hoi t...
    29/11/08 10:24 More...
    By duong hanh

    Tự tin khẳng định trong...
    Một bài viết rất sâu sắc về hành vi thiếu t...
    22/11/08 15:38 More...
    By AAAA

    Des troubles psychologiques, des méthodes de consultation et de traitement ...