NT Foundation - Thái độ đứng trước con em
 
 
Lượt truy cập: 8811830
 
 
Thái độ đứng trước con em

Đứng trước con em, mỗi người có một lối suy nghĩ, cư xử khác nhau. Và cũng thường thấy, cũng một người bố mẹ, hay giáo viên, mà thái độ lúc thì thế này, lúc lại khác. Ai cũng thấy mình có trách nhiệm, đồng thời có một quyền hành, có khi hầu như tuyệt đối, muốn làm thế nào chỉ tùy mình thôi.

Phần đến cùng, có thể có ba thái độ, ba lối cư xử khác nhau.

Thái độ thứ nhất, có thể gọi là gia trưởng, bố mẹ, người lớn, dùng khuôn phép mệnh lệnh cố gắng đúc nặn nên những con người đúng theo khuôn mẫu định trước. Người lớn, đặc biệt những người có trách nhiệm giáo dục xem con em như những khối đất có thể tùy ý muốn của người thợ điêu khắc nhào nặn nên hình này hình nọ.

Có thể nói đây là thái độ chung của những xã hội xưa, những xã hội này ít biến động, đời này qua đời khác vẫn một lối sống, kinh nghiệm cha ông truyền lại có giá trị cho cả những thế hệ sau, một cách tuyệt đối. Vì vậy lễ nghi, châm ngôn, sách vở đều được những thánh hiền ngày xưa truyền lại, nay chỉ cần dạy dỗ con em theo con đường đã vạch sẵn.

Trong một xã hội như vậy, bố mẹ và thầy giáo không cần suy nghĩ tìm tòi nhiều, và trong không khí chung, con em thường cũng dễ đi vào khuôn phép. Nhưng tài năng lại ít được phát huy, vì không ai dám suy nghĩ và làm theo những phương hướng mới.

Xã hội bắt đầu biến chuyển, sự biến chuyển ấy theo đà ba cuộc cách mạng, ngày càng nhanh, thì nhiều giá trị tinh thần đạo lý ngày xưa sinh ra lỗi thời. Nhiều bố mẹ và cả nhiều giáo viên hay cán bộ chỉ đạo ngành giáo dục cũng chưa tìm ra phương hướng mới, nên có chiều “thả nổi” chuyển sang “chủ nghĩa tự do”. Chủ nghĩa tự do này được một số lý luận gia Tây phương biến thành một triết lý giáo dục và chủ trương, người lớn hoàn toàn không can thiệp cứ để trẻ con sống và lớn lên theo bản năng, không bày ra một thứ quy tắc pháp luật nào cả.

Lẽ tự nhiên chúng ta không thể theo hướng cực đoan trên. Đứng trước con em, thái độ của chúng ta bao quát hai mặt: trách nhiệm và khoa học. Trong mỗi em bé, chúng ta tìm thấy người thợ giỏi, nhà khoa học hay nghệ sĩ, bậc hiền nhân ngày mai, thấy rõ cả một con người phải tôn trọng, cần để phát triển lên theo chiều hướng cần của bản thân nó, chứ không phải theo ý muốn chủ quan của mình, muốn áp đặt cho nó. Chính sự biến động của xã hội, công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội, mở cho mỗi con em của chúng ta những triển vọng thành những con người có tài năng, sống hạnh phúc, chúng ta làm sao dìu dắt chúng để “thành người”.

Muốn trồng lúa, cần biết quy luật phát triển của cây lúa: khoa học nông nghiệp tiến lên thì nghề trồng lúa tiến lên. Nuôi dạy con em ngày nay không thể chỉ dựa vào kinh nghiệm, mỗi bố mẹ hay giáo viên cần nắm một số kiến thức tối thiểu mà nhiều ngành khoa học đã xác định được về sinh lý, tâm lý, xã hội học. Và xã hội cần tiến hành thúc đẩy sự nghiên cứu nhiều mặt về trẻ em, để xác minh những cơ sở khoa học cho việc nuôi dạy con em.

Đứng trước con em, trước hết cần có thái độ khoa học.

Gặp một sự việc gì, như thấy một em bé lười biếng, chưa vội vàng kết án, rồi quở mắng trừng phạt, nhưng tự hỏi: tại sao nó lười? Vì hôm ấy nó mệt mỏi, hay đang ủ ấp một bệnh gì. Hay vì chưa hiểu rõ một khâu nào đó trong bài học, làm cho toàn bài không còn ý nghĩa gì nữa. Hay vì trong tâm tư hôm đó có những mối tơ vò làm cho nó “tâm bất tại”? Như trong gia đình xảy ra bất hòa, căng thẳng. Hay thầy cô đã đối xử thế nào mà nó cho là bất công.

Sự suy nghĩ và tìm tòi về nguyên nhân một hiện tượng ta xem là thông thường nhiều khi không dễ: trong việc này những kiến thức có thể giúp ta gỡ mối, hoặc ít nhất cũng giúp ta không chủ quan, rồi võ đoán áp đặt buộc con em theo ý muốn của mình. Mà lúc một đứa trẻ cảm thấy thái độ của bố mẹ hay thầy cô thận trọng và vẫn yêu quý nó, mặc dù nó có lầm lỗi, thì tự nó cũng dỗ hối cải sửa chữa sai lầm hơn.

Muốn có một thái độ khoa học, trước hết cần thấy rõ:

- Mỗi đứa trẻ là một con người, cần được nhìn một cách tổng thể vì không có bất kỳ một hiện tượng gì, một đặc điểm nào có một ý nghĩa tuyệt đối. Trong một hoàn cảnh nào, trong một tổng thể nào thì một hiện tượng lại có một ý nghĩa riêng.

- Phải tìm hiểu kỹ về đứa trẻ, sự việc đã xảy ra ở thời điểm nào, sau những sự việc nào, và nằm trong đà tiến triển chung của bản thân nó và của xã hội chung quanh.

- Nhận rõ cá tính, nhân cách riêng của từng em; đến mặt mũi và chỉ riêng những lằn ở ngón tay, mỗi người đã thành những nét riêng, giữa hàng triệu người khác vẫn nhận ra, huống hồ về tính tình nhân cách, cho nên, đối xử với từng em một phải khác nhau. Khoa học vẽ ra một con người “trung bình” nhưng trong thực tế, không có con người ấy, mỗi người là một cá thể độc đáo; vận dụng những kiến thức khoa học một cách máy móc thì khó thành công.

(Tác giả: Nguyễn Khắc Viện  - Trích Tìm hiểu trẻ em, tập II, Nhà Xuất bản Phụ nữ, 1985)

 
E-mail  Gửi email cho bạn bè
In trang này In trang này
  Lên đầu trang
Các bài khác...
  • 10 ĐIỀU NÊN NÓI VỚI CON
  • Bố mẹ hay bạn
  • Bảo đảm và tạo cảm giác an toàn cho trẻ
  • Cần có chiến lược phòng ngừa rối nhiễu tâm lý trẻ em
  • Xem con như là một chủ thể
  • "Không có nỗi đau nào bằng nỗi đau tâm trí"
  • Xem con như là thượng khách
  • Trẻ em hư
  • Trẻ em ngày nay
  • Tính
  • Cảm thông và chia sẻ với tuổi mới lớn
  • Giải mặc cảm tội lỗi cho trẻ - một hướng phòng ngừa tự sát
  • Năm thông điệp gửi người cha trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa
  • Làm thế nào để giúp con có được hình ảnh đẹp về người cha?
  • Chăm - Chữa - Dạy tại phòng khám Tâm lý - Y học - Giáo dục trong một bệnh viện đa năng
  • Trầm cảm tuổi học đường
  • Sẻ chia với trẻ tự kỷ
  • Trẻ có những dấu hiệu: Chậm nói, ngơ ngác... Đừng vội cho là trẻ tự kỷ
  • Môi trường xã hội và tâm lý xã hội ở thành thị
  • Rối nhiễu tâm lý sau hai năm vắng mẹ
  • Tương tác giữa bố mẹ và trẻ tuổi bế bồng
  • Hội chứng tự tỏa qua 10 câu hỏi
  • Chữa máy - chữa người
  • Nỗi khổ của con em
  • Nâng cao ý thức và hiểu biết về tâm lý trẻ cho giáo viên
  • Chăm dạy những trẻ em không may
  • Chứng trầm cảm ở thiếu niên: Khi con bạn quá vui, cũng nên để ý
  • Đau mà không tìm thấy bệnh
  • Tâm lý lâm sàng trẻ em Việt Nam
  • 9 cách giúp bé hay nói
  • Tư duy sáng tạo
  • Vì sao nên cho con bú sữa mẹ ngay sau sinh?
  • Thiên đường của sáng tạo
  • Thái độ của bạn với cách sống tuổi teen?
  • 6 cách bắt đầu ngày làm việc mới
  • Nắm tay yêu thương
  • 13 điều nên giúp trẻ trong giao tiếp
  • Chồng lười chăm con
  • Sinh viên với kỹ năng mềm
  • Con vẹt dạy trẻ con tập nói
  • Vẹt dạy người tập nói
  • Người già trầm cảm
  • Dấu hiệu của trẻ bị dị ứng thức ăn
  • Giúp trẻ tránh say tàu xe
  • Trầm cảm ở bà bầu
  • Những cách trừng phạt trẻ sai lầm
  • Một số yếu tố tâm lý tác động đến việc sinh con
  • Những đứa trẻ có khả năng đặc biệt
  • Gần ba tuổi biết giải toán
  • Cảm xúc liên quan đến thành đạt
  • Rối loạn chuyển hóa
  • 10 điều cần tránh trong giáo dục khi trẻ mắc lỗi
  • Cách thông minh để trò chuyện với con
  • Dạy bé ứng xử tốt qua trò chơi
  • Luyện tập trí nhớ
  • Muốn con thông minh, hãy cho chúng chơi cờ vua
  • Con nào mẹ cũng yêu
  • Lo âu làm tăng bệnh lý nội khoa
  • Phát hiện gen gây u não ở trẻ em
  • TRẺ THÔMG MINH NHƯNG VẪN HỌC KÉM
  • Nhóc và em bé
  • Vai trò của cha mẹ trong việc phát triển nhận thức của con cái lứa tuổi học sinh tiểu học
  • Kích thích 5 giác quan cho thai nhi
  • Luyện trí nhớ siêu tốc bằng... thần dược!
  • Những bài thuốc chữa lãnh cảm
  • Bài thuốc cho phụ nữ sau sinh
  • CÁCH CHĂM CON CỦA NGƯỜI PHỤ NỮ HIỆN ĐẠI
  • Các chứng rối loạn tình dục ở nam giới
  • Nên tế nhị khi con vào tuổi yêu
  • Trẻ trầm cảm dễ dính vào sex
  • Diễn biến tâm lý, tình cảm vị thành niên
  • CHỨNG ÁM ẢNH...SỢ
  • Thế nào là Trẻ có nhu cầu đặc biệt
  • Thiếu ngủ - Nguyên nhân gây tiểu đường
  • Thiếu ngủ - Trẻ dễ bị chấn thương
  • Mộng du - căn bệnh kỳ lạ nhất
  • Kích thích 5 giác quan cho thai nhi - Kỳ 2: Từ tuần lễ phát triển thứ 22
  • Khi nào nên lo lắng về việc trẻ chậm nói
  • Dạy trẻ tính lạc quan ngay từ nhỏ
  • Trẻ nhỏ cư xử kém hơn nếu được ông bà chăm sóc
  • 12 trò chơi rèn kỹ năng cho bé dưới 1 tuổi
  • Giúp bố 'kết thân' với baby mới sinh
  • Trẻ bị ẩn tinh hoàn nên được mổ sớm
  • Tập cho bé thói quen đi ngủ đúng giờ
  • Làm gì khi con tè dầm?
  • Trẻ béo phì tăng nguy cơ đau đầu
  • Lưu ý khi tắm, cắt móng cho bé sơ sinh
  • ĐẶC ĐIỂM TÂM SINH LÝ CỦA HỌC SINH TIỂU HỌC
  • Trẻ sơ sinh nằm phòng máy lạnh được không ?
  • Giảm stress bằng chế độ dinh dưỡng
  • Mạnh hơn cả lời nói
  • Giá trị nội tại
  • Kích thích 5 giác quan cho thai nhi
  • Tăng cường tiêu hóa và hấp thụ dinh dưỡng ở phụ nữ có thai
  • Trẻ nhỏ có biết đùa không?
  • Tư thế ngủ của thai phụ
  • 6 tuần đầu làm cha
  • Rối bời khi teen “yêu” bạn cùng giới
  • Trẻ bị rối loạn cảm xúc: Hậu quả khôn lường!
  • 10 cách nói yêu con
  • Để yêu nhau hơn khi có bé
  • Thế nào gọi là “chất xám”
  • Đo nhu cầu thành đạt bằng phương pháp TAT
  • Được nuông chiều quá trẻ sẽ thiếu kiềm chế
  • Cách đơn giản giúp trẻ hết nhút nhát
  • Trẻ hỏi nhiều là “cá biệt”?
  • Dạy con! Không dễ!
  • Test nhanh chuẩn phát triển trẻ 5 tuổi
  • TUỔI TÁC CÓ ẢNH HƯỞNG ĐẾN VIỆC MANG THAI NHƯ THẾ NÀO?
  • RỐI LOẠN TĂNG ĐỘNG GIẢM CHÚ Ý
  • Khi bé hay dậy sớm
  • Bé học nhiều từ những câu hỏi
  • Chọn đồ chơi cho bé từ 24-36 tháng tuổi
  • Giáo dục nhân cách cho trẻ mầm non
  • Những yếu tố giúp trẻ học ngoại ngữ tốt
  • Dạy trẻ cách từ chối
  • Giúp trẻ hình thành ý thức làm việc
  • Tâm lý “con một”
  • Bé thích nhại giọng
  • Con hiếu, mẹ bớt bệnh
  • Quan hệ cha mẹ và con cái - Bài 1: Tâm tư của con
  • Quan hệ cha mẹ và con cái - Bài 2: Tìm "tiếng nói chung"
  • Chọn cách vui chơi cùng bé (1-4 tuổi)
  • Xây dựng tính kiên nhân cho con
  • Giúp bé sơ sinh phát triển mọi giác quan
  • Bí quyết ăn đủ chất cho bà bầu ốm nghén
  • Trẻ phát triển toàn diện hơn khi sống cùng cha mẹ
  • Những 'môn học' cho bé lên 2 tuổi
  • Dạy cho con gái mới lớn về tình dục
  • Những chú ý khi đi du lịch cùng bé yêu
  • Xử trí khi bé yêu gặp ác mộng
  • DẠY CẢM THỤ CHO TRẺ DƯỚI 4 TUỔI
  • Giúp con kết bạn khi đến trường
  • Trẻ thừa hưởng tính cách từ cha mẹ là chủ yếu
  • Làm gì để bé thích đọc sách
  • Tạo sức mạnh cho trẻ để đối mặt với khó khăn
  • Ngôn ngữ bí mật của bé có thể bạn chưa biết
  • Mẹ ơi, bé buồn!
  • Những gì bạn không nên nói với con
  • Khi trẻ nói bậy
  • DẠY CON TÍNH TỰ LẬP
  • Năng lượng cho não - chìa khóa vàng giúp trẻ học hỏi không ngừng
  • Bé gái mắc tự kỷ dễ bị bỏ qua
  • Khuyến khích tính hài hước ở bé
  • Đích thực ái nam, ái nữ!
  • Trẻ “yêu” sớm nếu xem phim người lớn
  • Đối phó với bé hay cắn
  • Dạy bé biết “thảo”
  • Người lớn chưa hiểu chúng em!
  • 5 cách dạy trẻ sai lầm về tiền bạc
  • Trẻ chậm biết nói vì cha mẹ quên dạy
  • Khi bé không có bạn
  • Chọn quà cho trẻ
  • Chuẩn bị cho con vào lớp 1
  • Giúp bé khám phá thiên nhiên
  • Để bà yêu cháu hơn
  • Trẻ hay hỏi là trẻ thông minh
  • BÀY TỎ THÁI ĐỘ KHI NHẬN QUÀ
  • Lời khuyên cho thí sinh trước ngày thi
  • Không nên sinh con quá muộn
  • NỖI KHỔ CỦA CON EM TRONG GIA ĐÌNH
  • Nghịch “chỗ ấy” của con: Nguy cơ lệch giới tính ở trẻ
  • NGUY HẠI HƠN VI TRÙNG
  • SỰ PHÁT TRIỂN TÂM LÝ TỪ 0 ĐẾN 3 TUỔI (kỳ 1)
  • TÂM LÝ HỌC MỘT XA XỈ PHẨM CẦN THIẾT
  • NHỮNG NHU CẦU CƠ BẢN VÀ NHU CẦU TÂM LÝ CỦA CON NGƯỜI.
  • XEM CON NHƯ LÀ MỘT CHỦ THỂ
  • NGHIÊN CỨU TÂM LÝ GIA ĐÌNH
  • CÁC BIỂU HIỆN NHIỄU TÂM Ở TRẺ EM
  • LOẠN TÂM Ở TRẺ EM
  • PHẢN ỨNG SINH LÝ VÀ TÂM LÝ CỦA TRẺ BẾ BỒNG
  • TÂM LÝ THANH NIÊN
  • Y HỌC NHÂN VĂN
  • NHỮNG THỜI KÌ PHÁT TRIỂN CỦA TRÍ KHÔN
  • Nhận biết dấu hiệu trầm cảm ngay từ khi trẻ học lớp 2
  • TÌM HIỂU TRẺ EM QUA HÌNH VẼ
  • LÂM SÀNG TÂM LÝ
  • TRẺ EM TRƯỚC CÁI CHẾT
  • CƠ HỘI ĐỂ NÃO BÉ PHÁT TRIỂN
  • NHỮNG THỜI KÌ PHÁT TRIỂN CỦA TRÍ KHÔN
  • PHÁT TRIỂN TÂM LÝ TRONG NĂM ĐẦU
  • TIẾP NHẬN PHÂN TÂM HỌC VÀ PHÊ PHÁN
  • KHÁI NIỆM “GẮN BÓ”
  • Mẹ ơi, em bé từ đâu ra?
  • PHÁT TRIỂN CẢM GIÁC VẬN ĐỘNG
  • Hãy tin vào bản năng người mẹ
  • CAN THIỆP SỚM - MỘT KHỞI ĐẦU SỚM CHO THÀNH CÔNG CỦA HOÀ NHẬP
  • Phân tâm học và phật giáo
  • Không nên bỏ qua cơ hội một lần trong đời
  • Tiếp nhận phân tâm học và phê phán
  •  
    Giới thiệu về trung tâm
    B/S Nguyễn Khắc Viện, Nhà sáng lập Trung tâm N-T
    Bà Nguyễn Thị Nhất, Nhà đồng sáng lập Trung tâm NT
     
    Bạn đọc viết
    Trò chuyện không định h...
    em muon hoi chi tiet hon ve cach the hien cac loai cau hoi t...
    29/11/08 10:24 More...
    By duong hanh

    Tự tin khẳng định trong...
    Một bài viết rất sâu sắc về hành vi thiếu t...
    22/11/08 15:38 More...
    By AAAA

    Des troubles psychologiques, des méthodes de consultation et de traitement ...