NT Foundation - Vai trò của cha mẹ trong việc phát triển nhận thức của con cái lứa tuổi học sinh tiểu học
 
 
Lượt truy cập: 8751847
 
 
Vai trò của cha mẹ trong việc phát triển nhận thức của con cái lứa tuổi học sinh tiểu học
(Tamly) - Không giống như trẻ em lứa tuổi vị thành niên, ở trẻ em tuổi càng nhỏ thì gia đình càng có ý nghĩa quan trọng trong việc hình thành và phát triển nhân cách nói chung và phát triển nhận thức nói riêng.
Trước hết, cần phải nói đến vai trò quan trọng của cha mẹ đối với trẻ khi chúng bắt đầu đến trường phổ thông, vì đây chính là dấu mốc hết sức quan trọng đối với sự phát triển trí tuệ sau này của trẻ. Thực tế cho thấy, những ngày đầu tiên đến trường tất cả mọi trẻ em đều tỏ ra rất vui mừng phấn khởi, chăm chỉ học tập, nhưng chỉ ít ngày sau thì tâm lý đó dường như bị mất đi. Thay vào đó là những trở ngại tâm lý mới như sự giảm sút về hứng thú học tập, thậm chí có một số em chán học. Hơn thế nữa, trẻ em lứa tuổi tiểu học ý chí là phẩm chất tâm lý chưa được hình thành một cách đầy đủ, vì vậy trẻ chưa có đủ kiên trì để khắc phục khó khăn. Nếu như trẻ gặp thất bại trẻ thường nản lòng. Lúc này, vai trò của cha mẹ và thầy cô giáo đối với việc lấy lại hứng thú học tập cho các em là hết sức quan trọng. Sự ân cần chỉ bảo, sự quan tâm chăm sóc và động viên kịp thời của gia đình, của cha mẹ, các thầy cô giáo và những người thân sẽ giúp cho trẻ vượt qua được những trở ngại đầu tiên khi nhập trường.

Bên cạnh đó, cha mẹ cũng có vai trò hết sức quan trọng trong việc hình thành và phát triển tính tò mò, ham hiểu biết của trẻ. Tính tò mò được biểu hiện ngay từ khi trẻ còn rất nhỏ. Cùng với việc chơi với đồ vật là cả một thế giới mà trẻ muốn khám phá. Khi bắt đầu đến trường trẻ được tiếp xúc với nhiều tri thức mới mẻ khiến trẻ không khỏi bỡ ngỡ. Cha mẹ và thầy cô giáo là người giúp trẻ tháo gỡ những vướng mắc và chiếm lĩnh dần những tri thức mới. Đó chính là sự kích thích trẻ trong học tập. Phát triển tính tò mò ham hiểu biết ở trẻ là một trong những động lực tốt nhất để phát triển trí thông minh và phát huy khả năng sáng tạo ở trẻ. Một số nghiên cứu đã chứng minh rằng, ở các phụ huynh thường xuyên quan tâm đến việc kích thích tính tò mò ham hiểu biết của con cái thì kết quả học tập của những trẻ này cao hơn so với những trẻ không được cha mẹ quan tâm đến vấn đề này.

Vai trò tiếp theo của cha mẹ đối với trẻ em tiểu học đó là giáo dục cho trẻ động cơ học tập đúng đắn. ở giai đoạn đầu khi bắt đầu đến trường, trẻ không hiểu tại sao mình phải đi học. Thông thường, chúng thích thú bởi vì chúng được mặc quần áo đẹp, được đeo chiếc cặp mới, được khám phá những điều mà chúng chưa từng biết... Tất cả là mới mẻ đối với chúng. Những cảm xúc đó qua đi, trẻ phải tiếp xúc với những kiến thức mới, phải ngồi gò bó một chỗ trong nhiều giờ, không được nói chuyện riêng, phải thực hiện một loạt những nội quy của lớp học, của nhà trường... Trẻ dễ căng thẳng. Lúc này cha mẹ là nơi cho trẻ nương tựa, xoá đi những lo lắng trong học tập của trẻ bằng cách xây dựng cho trẻ động cơ học tập.

Vậy, thế nào là động cơ học tập đúng đắn và làm thế nào để hình thành được động cơ học tập đúng đắn cho trẻ em cũng là một vấn đề đặt ra cho các bậc phụ huynh. Có thể chia động cơ học tập thành hai loại: động cơ mang tính hiểu biết và động cơ mang tính hành động (A.N Lêônchiev). Khi nào động cơ học tập mang tính hành động thì trẻ mới tự giác học tập.

Thông thường, học sinh tiểu học mới chỉ hiểu được tại sao các em phải đi học. Cha mẹ và người lớn dạy cho các em "ai cũng phải đi học", "học để biết đọc biết viết", "học để tự đọc được truyện", "học để lớn lên biết giúp đỡ ông bà cha mẹ"..., nghĩa là học sinh chỉ mới có động cơ mang tính hiểu biết, còn chỉ khi nào sự hiểu biết đó đạt đến mức độ đủ để kích thích học sinh học tập thì mới trở thành động cơ mang tính hành động.

Ở Việt Nam, việc hình thành động cơ học tập cho các em nhỏ chủ yếu được tiến hành thông qua những tác động bên ngoài như thi đua, khen thưởng, kỷ luật... Cách hình thành động cơ như vậy chưa phải là tối ưu. Hoạt động học tập chỉ có thể đạt được thành tích cao khi động cơ được bắt nguồn từ chính hoạt động đó. Công trình nghiên cứu của tác giả Nguyễn Kế Hào và các cộng sự của ông ở trường thực nghiệm Giảng Võ cho thấy rằng, 72% động cơ học tập chiếm ưu thế của trẻ em cấp I là do những động cơ bên ngoài tác động, như động cơ học là do muốn được khen, do sợ bị trừng phạt, vì sức ép của gia đình. Những động cơ dựa trên những tiêu chí như vậy thường không bền vững và dẫn tới kết quả học tập của trẻ cũng thất thường.

Nhiều công trình khoa học đã chứng minh rằng tất cả các trẻ em đều yêu thích hoạt động trí tuệ. Nhu cầu nhận thức được nuôi dưỡng và nảy nở trên cơ sở những xúc cảm và tình cảm tích cực. Vai trò của người lớn và của cha mẹ trong việc định hướng cho con em mình động cơ học tập đúng đắn sẽ trở thành một trong những yếu tố tích cực nhất giúp trẻ thành công ngay từ khi mới ngồi trên ghế nhà trường.

Bên cạnh đó niềm tin, sự tôn trọng, sự động viên khích lệ và sự hiểu biết... của cha mẹ đối với con cái trong học tập cũng như trong cuộc sống sinh hoạt hàng ngày là những công cụ hữu ích giúp trẻ nhằm giúp trẻ hình thành và phát triển trí thông minh.

Trong xã hội truyền thống, gia đình có vai trò gần như tuyệt đối trong việc giáo dục trẻ đặc biệt là trẻ ở lứa tuổi nhỏ. Ngày nay, mặc dù có những tác động to lớn của các lớp mẫu giáo, nhà trẻ, trường học và các đoàn thể nhưng gia đình vẫn giữ vị trí quan trọng trong việc giáo dục và phát triển trí thông minh ở trẻ em. Cha mẹ giữ vai trò quyết định trong việc cung cấp và tạo điều kiện cung cấp những tri thức khoa học cũng như thực tiễn cho trẻ cả về số lượng và chất lượng. Gia đình là chiếc nôi ươm trồng và nuôi dưỡng trí tuệ, tình cảm và nhân cách cho trẻ em. Điều đó phụ thuộc rất nhiều vào trình độ học vấn, vào khả năng kinh tế, vào việc họ tiếp thu nền văn hoá nhân loại như thế nào và quan niệm chung của họ về thang giá trị đạo đức, văn hoá, lối sống.
 
LTT
 
E-mail  Gửi email cho bạn bè
In trang này In trang này
  Lên đầu trang
Các bài khác...
  • Tiếp cận "Lâm sàng của chủ thể" trong trị liệu tâm lý
  • MỘT ĐỊNH HƯỚNG LÂM SÀNG CỦA TRUNG TÂM N-T NGUYỄN KHẮC VIỆN
  • XEM CON NHƯ LÀ THƯỢNG KHÁCH
  • FREUD VÀ THUYẾT PHÂN TÂM
  • TIẾP NHẬN PHÂN TÂM HỌC
  • Thầy giáo nuôi dạy trẻ
  • Mang lại nụ cười trẻ thơ
  • KÍCH THÍCH KHẢ NĂNG TỰ HỌC HỎI CỦA TRẺ
  • TÌM HIỂU TRẺ EM QUA HÌNH VẼ
  • KHI TRẺ ĐƯỢC LÀ CHÍNH MÌNH
  • 9 quy tắc đối phó với trầm cảm
  • Trời rét, nên tắm cho trẻ thế nào?
  • Quấn tã giúp bé ngủ ngon hơn
  • Chữa “ bệnh “ sợ bóng tối cho trẻ
  • Dạy con làm việc nhà
  • Dinh dưỡng cho tuổi dậy thì
  • 5 cách để xây dựng sự tự tin ở trẻ ADHD
  • Những trò chơi dạy các kỹ năng xã hội
  • 10 cách bảo vệ bé yêu
  • Phát triển khả năng nhận thức của trẻ
  • Nguồn dinh dưỡng cần thiết khi bé yêu mọc răng
  • Dinh dưỡng và sức khoẻ răng miệng
  • Ảnh hưởng của dinh dưỡng đến thai nhi
  • 8 biện pháp giúp con phát triển trí thông minh
  • Giúp con từ bỏ tính bạo lực
  • Bố mẹ lưu ý khi ngủ chung với con
  • Những điều kiện về mặt xã hội và xúc cảm hỗ trợ học tập
  • Bảo vệ tai mũi họng cho trẻ
  • Ngăn ngừa cúm trong mùa lạnh
  • Cách hay giúp các mẹ bảo vệ con ngày giá rét
  • 7 sai lầm khi cho trẻ ăn dặm
  • Hướng dẫn thời gian ngủ cho trẻ
  • Dạy con biết... nói!
  • Khi nào nên dùng hình phạt với trẻ
  • Những cách trừng phạt trẻ sai lầm
  • Khuyến khích bé chăm sóc bản thân
  • Đừng để áp lực và sự cô đơn đe doạ cuộc sống của vị thành niên
  •  
    Giới thiệu về trung tâm
    B/S Nguyễn Khắc Viện, Nhà sáng lập Trung tâm N-T
    Bà Nguyễn Thị Nhất, Nhà đồng sáng lập Trung tâm NT
     
    Bạn đọc viết
    Trò chuyện không định h...
    em muon hoi chi tiet hon ve cach the hien cac loai cau hoi t...
    29/11/08 10:24 More...
    By duong hanh

    Tự tin khẳng định trong...
    Một bài viết rất sâu sắc về hành vi thiếu t...
    22/11/08 15:38 More...
    By AAAA

    Des troubles psychologiques, des méthodes de consultation et de traitement ...